Artikel Stadszaken van 21 november 2016, Healthy ageing doe je met stedenbouw

Op het seminar ‘Wonen is Meervoud’ georganiseerd door Did Vastgoedontwikkeling spraken wetenschappers, politici, zorgprofessionals en financiers over de invloed van de gebouwde omgeving op het gezond oud worden. De conclusie: goed ontworpen buurten en gebouwen kunnen bijdragen aan ‘healthy ageing’.

‘Ontwerp je buurt zo dat het aantrekkelijker is om de fiets te pakken om naar de supermarkt te gaan dan met de auto. Je fiets moet thuis dan dichtbij en droog staan. Er is natuurlijk een goed fietspad nodig en als je bij de supermarkt bent ook prima plekken om je fiets veilig neer te zetten.’ Met dit voorbeeld illustreerde stedenbouwkundige Rob van der Velden hoe je een buurt kunt ontwerpen die uitnodigt tot een gezonde levensstijl.

Nieuwe bevolkingssamenstelling Op het seminar stelde Joost Degenaar, programmadirecteur van het Groningse Centre of Expertise Healthy Ageing, dat we nu nog steeds ten onrechte de bevolkingspiramide gebruiken. Zo vertelde hij dat de piramide iets uit de jaren vijftig is. In die tijd waren er veel meer jongeren en relatief weinig 65-plussers. Nu is dat beeld volledig gekanteld. Anno 2016 zien we een stabilisatie van het aantal jongeren en een explosieve groei van 65- en 85-plussers, aldus Degenaar.

Dit leidt volgens Degenaar tot hogere zorgkosten: ‘van elke euro die we straks als land verdienen gaat 20 cent naar de zorg.’ Verder stelde hij dat er grote verschillen terug zijn te zien in levensverwachting. Zo kunnen inkomen, opleiding en opvoeding leiden tot een verschil met 17 gezonde levensjaren, stelt Degenaar.

Utrecht Dit aanzienlijke verschil in gezondheid werd geïllustreerd door Hetty Linden, directeur Volksgezondheid van de gemeente Utrecht, met cijfers uit haar stad. Zo blijkt dat inwoners van de wijk Overvecht gemiddeld twaalf jaar minder in goede gezondheid leven dan de inwoners van de daarnaast gelegen wijk Tuindorp.

Utrecht probeert dit voortvarend op te pakken en haar ambitie om de gezondste stad van Nederland, en zo mogelijk ook in Europa te worden, te realiseren. De stad probeert dit door middel van een programma dat zich richt op innovatief ontwerpen van gebouwen en wijken, maar ook door programma’s die bijvoorbeeld jonge kinderen stimuleren zelf naar school te fietsen.

Happy ageing Er werd tijdens het seminar ook een kanttekening geplaatst bij het concept van ‘healthy ageing‘. Wethouder Janny Bakker-Klein van de gemeente Huizen: ‘we moeten oppassen dat we niet alleen kijken naar gezondheid, sport en bewegen. Ik zou willen pleiten voor gelukkig oud worden in plaats van gezond oud worden.

Naast gezondheid telt ook of je actief deel uitmaakt van de samenleving, of je financiële situatie niet zorgelijk is. En of er een bepaalde vorm van zingeving is. Misschien ben je niet helemaal gezond, maar door deze andere aspecten wel heel gelukkig.’ De deelnemers aan het seminar concludeerden uiteindelijk dat er geen sprake moet zijn van ‘healthy ageing‘ maar van ‘happy ageing‘.